informacje » Pracownicy » Zarek Józef

Zarek Józef

dr hab. Józef Zarek
stanowisko: adiunkt
zakład: Zakład Literatur Słowiańskich
e-mail: jozef.zarek@us.edu.pl
gabinet: 4.6
dyżur: czwartek godz. 8:30-9:30, gab. 4.6;

PUBLIKACJE:

Książki:

Eseistyka Otokara Březiny. W kręgu dylematów symbolisty, Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, Wrocław 1979, ss. 99, ISBN 83-04-00139-X

Rozwiń

Poezja i myśl. Problem refleksji w czeskiej poezji międzywojennej, Wydawca – Uniwersytet Śląski, Katowice 1993, ss. 117, ISSN 0208-6336, ISBN 83-226-0505-6

Rozwiń

Tomy zbiorowe (redakcja):

Nadzieje i zagrożenia. Slawistyka  i komparatystyka u progu nowego tysiąclecia. Katowice: Wydawnictwo  Uniwersytetu Śląskiego, 2002, ss. 519, ISBN 83-226-1115-3

W kręgu Krabata. Szkice o Juriju Brězanie, literaturze, kulturze i językach łużyckich. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2002, ss. 137,  ISBN 83-226-1116-1

Skrypt:

Česká literatura 1892-1946. Antologie programových projevů. Uniwersytet Śląski, Katowice 1981, ss. 167 /współautor 1/2 Jacek Baluch/

Słowniki:

Słownik kieszonkowy czesko-polski i polsko-czeski. Ex Libris – Galeria Polskiej Książki, Warszawa 1998, ss. 445, ISBN 83-87071-12-9

Praktyczny słownik czesko-polski, polsko-czeski, Warszawa : Ex Libris Galeria Polskiej Książki, 2002,  ss. 493, ISBN 83-88455-40-0

Studia, artykuły:

  1. Dwa przekłady „Fortepianu Szopena” (V. Renča i J. Pilařa), w: Z teorii i historii przekładu artystycznego. Materiały z konferencji naukowej w Szczawnicy (17-19 marca 1972), pod red. Jacka Balucha. Nakładem Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 1974, s. 107-119
  1. Obrazowanie Otokara Březiny a kategorie czasu i przestrzeni, „Slavia Occidentalis” 1975, s. 107-112
  2. Ekspresja mowy potocznej w języku narracji Hrabala, w: Slavica 1968-1974, pod red. Jacka Balucha. Nakładem Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 1976, s. 39-47
  3. Otokar Březina jako eseista, „Sprawozdania z Posiedzeń Komisji Naukowych PAN, Oddział w Krakowie”, t. 21/1 (styczeń-czerwiec 1977), Wrocław 1979, s. 106-107
  4. Czas i historia w prozie Milana Kundery, w: Materiały z sympozjum zorganizowanego w Katowicach w dniach 25-26 kwietnia 1986 r., Londyn 1988, s. 63-67. Przedruki: „Almanach Humanistyczny” 1988, nr. 8 oraz „Literatura na Świecie” 1990, nr. 9
  5. Eksperyment a literatura popularna (na przykładzie poezji J. Kolářa), w: W kręgu literatury popularnej. Slavica, pod red. Ireneusza Opackiego. Uniwersytet Śląski, Katowice 1990, s. 38-43
  6. Przekład jako aktualizacja, w: Przekład artystyczny, 1. Problemy teorii i praktyki, pod red. Piotra Fasta. Uniwersytet Śląski, Katowice 1991, s. 49-55
  7. Seria jako zbiór tłumaczeń, w: Przekład artystyczny, t. 2. Zagadnienie serii translatorskich, pod red. Piotra Fasta. Uniwersytet Śląski, Katowice 1991, s. 7-15
  8. „Strefa” i ewolucja czeskiej poezji awangardowej, w: Studia z języków i literatur narodów słowiańskich. Tendencje rozwojowe, pod red. Barbary Czapik i Emila Tokarza. Uniwersytet Śląski, Katowice 1991, s. 116-124
  9. Dwa typy groteski w czeskiej literaturze współczesnej, w: Studia z literatur słowiańskich w perspektywie porównawczej, pod. red. Zdzisława Niedzieli. Prace Komisji Słowianoznawstwa, t. 49, Kraków 1992, s. 111-117
  10. Czeskie kłopoty z historią, w: Kryzys tożsamości. Slavica, pod red. Barbary Czapik. Uniwersytet Śląski, Katowice 1992, s. 60-67
  11. Kategoria „nicości” w czeskiej literaturze międzywojennej, w: Rozpad mitu i języka? Pod red. Barbary Czapik. Uniwersytet Śląski, Katowice 1992, s.46-52
  12. Przekład jako nowa wartość literacka, w: Przekład artystyczny, t. 3. Tłumaczenia literatury polskiej na języki obce, pod red. Piotra Fasta. Uniwersytet Śląski, Katowice 1992, s. 22-29
  13. „Et in Arkadia ego”, czyli o czeskich przekładach poezji Różewicza, w: Przekład artystyczny, t. 4. Różewicz tłumaczony na języki obce, pod red. Piotra Fasta. Uniwersytet Śląski, Katowice 1992, s. 62-69
  14. Jak tłumaczyć „Noc z Hamletem” Vladimíra Holana, czyli o strategii tłumacza potencjalnego, w: Przekład artystyczny, t. 5. Strategie translatorskie, pod red. Piotra Fasta. Uniwersytet Śląski, Katowice 1993, s. 122-131
  15. Motyw wędrówki w międzywojennej literaturze czeskiej (streszczenie), w: Podróż w literaturze rosyjskiej i innych literaturach słowiańskich, Opole 24-25.10.1990 r., Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Opolu, Opole 1993, s. 103-105
  16. Vertikální a horizontální systém hodnot v rané poezii Jiřího Koláře, w: Literatura a komerce, Univerzita Palackého, Olomouc 1994, s. 42-45. ISBN 80-7067-364-8
  17. O polskich przekładach „Starych kobiet” i „Młodych kobiet” Františka Halasa, w: Topika erotyczna w przekładzie, pod red. Piotra Fasta. „Śląsk” Sp. z o. o., Katowice 1994, s. 109-120
  18. O formie litanijnej „Starych kobiet” Františka Halasa – inaczej, „Sprawozdania z Posiedzeń Komisji Naukowych PAN, Oddział w Krakowie”, t. 35/1-2 (styczeń-grudzień 1992), Wrocław 1994, s. 114
  19. Przeciw międzywojennej awangardzie. Propozycje czeskiej Grupy 42, w: Postmodernizm w literaturze i kulturze krajów Europy Środkowo-Wschodniej. Materiały z konferencji naukowej zorganizowanej przez Uniwersytet Śląski, Ustroń, 15-19 listopada 1993. Redakcja naukowa Halina Janaszek-Ivaničková i Douwe Fokkema. „Śląsk” Sp. z o. o., Katowice 1995, s. 149-154. ISBN 83-85831-48-7
  20. Against the Inter-war Avantgarde. Proposals of the Czech Group 42, w: Postmodernism in Literature and Culture of Central and Eastern Europe, Edited by Halina Janaszek-Ivaničková in Co-operation with Douwe Fokkema. „Śląsk” Sp. z o. o., Katowice 1996, s. 155-160. ISBN 83-85831-48-7
  21. Třikrát motiv trávy (O. Mikulášek, M. Válek, T. Różewicz),  „Sborník prací Filozofické fakulty Ostravské univerzity“ 155/1995, Literární věda – Litterarum studia, nr. 2, s. 207-215.
  22. Przekład jako ilustracja programu literackiego (Na marginesie czeskiego tłumaczenia Artura Rimbauda), w: Klasyczność i awangardowość w przekładzie, pod red. Piotra Fasta. „Śląsk” Sp. z o.o., Katowice 1995, s. 121-129
  23. K současné deníkové literatuře, w: Světová literárněvědná bohemistika, t. 2. Úvahy a studie o české literatuře. Luboš Merhaut. Vydal Ústav pro českou literaturu AV ČR, Praha 1996, s. 703-708. ISBN 80-85778-16-5
  24. Problematyka serii translatorskich z zachodniosłowiańskiej perspektywy, w: II Jornadas Andaluzas de Eslavística. Resúmenies de ponencias y comunicaciones, Baeza, 3-5 de octubre de 1996. Universidad Internacional de Andalucia, Baeza 1996, s. 114-115 /resumé/.
  25. „Zbyt głośna samotność” Bohumila Hrabala i niektóre problemy translatorskie, w: Polityka a przekład, pod red. Piotra Fasta. „Śląsk” Sp. z o.o., Katowice 1996, s. 173-180
  26. Gagi słowne z translatorskiej perspektywy, czyli o pewnym aspekcie tłumaczenia wczesnych sztuk Václava Havla, w: Komizm a przekład, pod red. Piotra Fasta. „Śląsk” Sp. z o.o., Katowice 1997, s. 213-223
  27. O „ludoieszczurach” jako stworach translatologicznych uwag kilka, w: Między oryginałem a przekładem, 3. Czy zawód tłumacza jest w pogardzie? Pod red. Marii Filipowicz-Rudek, Jadwigi Koniecznej-Twardzikowej i Magdaleny Stoch. Universitas, Kraków 1997, s. 239-245
  28. Mit w miejsce utopii. Z diagnoz czeskiej Grupy 42, w: Utopia w językach, literaturach i kulturach Słowian, t. 3. Z zagadnień struktury artystycznej i świadomości kulturowej, pod red. Bożeny Tokarz. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 1997, s. 57-63
  29. Czeska literatura awangardowa i postawangardowa z polskiej perspektywy, w: Konsekwencje sąsiedztwa polsko-czeskiego dla rozwoju języka i literatury. Red. Teresa Z. Orłoś i Jiří Damborský. Centrum Badań Śląskoznawczych i Bohemistycznych Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 1997, s.117-123
  30. O dwu słowackich „Opowiadaniach metodologicznych” Rudolfa Slobody i Pavla Vilikovskiego, w: Ponowoczesność a tożsamość, pod red. Bożeny Tokarz i Stanisława Piskora. Wydawnictwo Oddziału Katowickiego Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, Katowice 1997, s. 185-192
  31. Intertextová nadväznosť. O „Metodologických poviedkach” Rudolfa Slobodu a Pavla Vilikovského v porovnaní s „Metodologickou novelou” Hermanna Brocha, w: Slovensko-Poľsko. Bilaterálne vztahy v procese transformácie. Red. J. Hvišč. Bratislava: LUFEMA, 2008, s. 123-136. ISBN 978-80-89058-26-6 /tekst poprawiony i rozszerzony/
  32. Wstęp, rozdz. IX. Czechy, w: O dramacie. Źródła do dziejów europejskich teorii dramatycznych, pod red. Eleonory Udalskiej. t. 3. Od Sartre`a do Mrożka. Poetyki. Manifesty. Wydawnictwo Energeia, Warszawa 1997, s. 373-380 .
  33. By było znośniej. O nowej czeskiej literaturze, „FA-Art” 1998, nr. 1-2, s. 89-91
  34. O nowej czeskiej literaturze w Polsce, Sborník prací Filozofické fakulty Ostravské univerzity, 193/2000, Literární věda, nr. 4,  s. 159-161
  35. Problematyka serii translatorskich z zachodniosłowiańskiej perspektywy, w: II Jornadas Andaluzas de Eslavística. Ed. Joaquín Torquemada Sánchez. Universidad de Granada, Granada 1998, s. 471-474
  36. Europa i tradycje europejskie w czeskiej eseistyce ostatnich dziesięcioleci, w: Słowianie wobec integracji Europy, pod red. Marii Bobrownickiej. Universitas, Kraków 1998, s. 45-60
  37. Czas mityczny w powieści Jurija Brězana „Krabat”, w: Studia slawistyczne. Red. Halina Mieczkowska i Julian Kornhauser. Universitas, Kraków 1998, s. 193-199
  38. Die Symbolisten Otokar Březina und František Bílek, „Germanoslavica” (Praha) 1998, s. 71-78
  39. Problem cyklu sonetowego w czeskiej i słowackiej literaturze Odrodzenia Narodowego, w: Odrodzenie Narodowe w Czechach i na Słowacji, pod red. Teresy Z. Orłoś. Nakładem Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 1999, s. 105-111
  40. K baladickosti Rufúsových rozprávok, w: Druhový a žánrový kontext v epike pre deti a mládež. Zuzana Stanislavová, Viera Žemberová. Vyd. Náuka, Prešov 1999, s. 107-113
  41. Po co tłumaczyć? Z doświadczeń małej literatury środkowoeuropejskiej. W: Między oryginałem a przekładem. V. Na początku był przekład. Pod red. Marii Filipowicz-Rudek, Jadwigi Koniecznej-Twardzikowej, Urszuli Kropiwiec. Księgarnia Akademicka – Wydawnictwo Naukowe, Kraków 1999, s. 69-75
  42. Krytyk przekładu – w labiryncie intertekstualności. W: Krytyka przekładu w systemie wiedzy o literaturze, pod red. Piotra Fasta. „Śląsk” Sp. z o.o., Katowice 1999, s. 105-113
  43. Dwie koncepcje narodu czeskiego. W: Język a tożsamość narodowa. Slavica,  red. Marii Bobrownickiej. Universitas, Kraków 2000, s. 39-50
  44. Tradycja w prozie Jáchyma Topola. W: Słowiańszczyzna w kontekście przemian Europy końca XX wieku. Język – tradycja – kultura, pod redakcją Emila Tokarza. Katowice: Śląsk, 2001, s. 57-62. ISBN 83-71-64-277-6
  45. Tradycja w parodii literackiej Michala Viewegha. W: Język i literatura czeska u schyłku XX wieku. Redakcja Mieczysław Balowski i Jiří Svoboda. Wałbrzych-Ostrava: Wydawnictwo Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Wałbrzychu, 2001, s. 403-408. ISBN 80-7042-587-3
  46. Klasycyzm i neoklasycyzm, czyli pamięć literatury słowackiej o Europie. W: Nadzieje i zagrożenia. Slawistyka i komparatystyka u progu nowego   tysiąclecia, pod red. Józefa Zarka. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2002, s. 291-297. ISBN 83-226-1115-3
  47. Czy możliwa jest historia literatury tłumaczonej? W: Między oryginałem a przekładem. T. VII. Radość tłumaczenia. Przekład jako wzbogacanie kultury rodzimej. Redakcja Maria Filipowicz-Rudek, Jadwiga Konieczna-Twardzikowa. Kraków: Księgarnia Akademicka, 2002, s. 73-81. ISBN 83-7188-463-X
  48. Przekład w czeskich syntezach historycznoliterackich. W: Przekład w historii literatury. Redakcja Piotr Fast, Katarzyna Żemła. Katowice: Śląsk, 2002, s. 31-36. ISBN 83-7164-306-3
  49. O niektórych problemach tłumaczenia prozy wspomnieniowej (Jaroslav Seifert, Wszystkie uroki świata). W: Biograficzne konteksty przekładu, pod  red. Piotra Fasta. Katowice: Śląsk, 2002, s. 139-148. ISBN 83-7164-370-5
  50. Obcość i bliskość literatury hiszpańskiej w Europie Środkowej. W: Espańa y el Mundo Eslavo. (Coordinador y Editor Fernando Presa González). Madrid: GRAM Ediciones, 2002, s. 719-725
  51. Religia we współczesnej świadomości literackiej Słowaków. W: Życie religijne i duchowość współczesnych Słowian, pod red. Lucjana Suchanka. Kraków: Polska Akademia Umiejętności. Prace Komisji Kultury Słowian. T. II., 2002, s. 103-114. ISBN 83-88857-50-9
  52. Kubizm a zainteresowanie wizualnością w czeskiej literaturze lat dwudziestych XX wieku. W: Dwudziestowieczna ikonosfera w literaturach europejskich. Wizualizacja w  literaturze, pod red. Bożeny Tokarz. Katowice: Śląsk, 2002, s. 174-180. ISBN 83-7164-308-X
  53. O polsko-słowackich związkach literackich po roku 1918. W: Polsko-słowackie stosunki po roku 1918. Redakcja Halina Mieczkowska, Jozef Hvišč . Wrocław: Centrum Badań Śląskoznawczych i Bohemistycznych Uniwersytetu Wrocławskiego, 2002, s. 80-90. ISBN 83-88430-05-X
  54. O Złotej Pradze i jednym z opowiadań Bohumila Hrabala. W: Między oryginałem a przekładem. T. VIII. Stereotyp a przekład. Redakcja Urszula Kropiwiec, Maria Filipowicz-Rudek, Jadwiga Konieczna-Twardzikowa. Kraków: Księgarnia Akademicka – Wydawnictwo Naukowe, 2003, s. 291-298. ISBN 83-7188-611-X
  55. Architektura we wczesnej prozie Svetozára Hurbana Vajanskiego. W: L. Štěpán a kolektiv, Cesta k realitě. Brno : SvN Regiony, 2003, s.177-180. ISBN 80-86735-00-1
  56. Henryk Batowski jako badacz języków i literatur zachodniosłowiańskich. W: Henryk Batowski 1907-1999. Kraków : Polska Akademia Umiejętności. Archiwum Nauki PAN i PAU.”W Służbie Nauki”, 2003, č. 7, s. 61-67. ISBN 83-88857-60-6
  57. Tożsamość narodowa Słowaków w nowszej polskiej refleksji slawistycznej. W: Świadomość narodowa w Polsce i Słowacji w XIX i XX wieku, pod red. Stefana Bednarka. Wrocław: Centrum Badań Śląskoznawczych i Bohemistycznych Uniwersytetu Wrocławskiego, 2003, s. 131-138. ISBN 83-87299-06-5
  58. a. Genius loci „czeskiego” Śląska? W: My som tukej. Kilka szkiców o przestrzeniach Śląska, pod red. Wojciecha Kalagi. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2004, s. 74-90. ISBN 83-226-1411-X
  59. Postmodernizm, czyli nowy początek literatury czeskiej? W: III Jornadas Andaluzas de Eslavística (Redakcja Enrique F. Quero Gervilla i Ángela Salmerón Vílchez). Granada: Jizo Ediciones, 2004, s. 281-282. ISBN 84-932016-7-7
  60. Milana Kundery przestrzeń nostalgiczna? W: Cywilizacja – przestrzeń – tekst. Słowiańska topografia kulturowa w języku i literaturze, pod red. Lecha Miodyńskiego, Wydawnictwo  Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2005, s. 23-30.  ISBN 83-226-1445-4
  61. Nowa Słowacja z perspektywy Devínskiej Novej Vsi. W: III Spotkanie Słowacystów Polskich. X lat Republiki Słowackiej w perspektywie polskich    słowacystów, pod red. Lucyny Spyrki. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2005 (2006), s. 111-117. ISBN 83-226-1488-8
  62. O podmiocie i podmiotowości w nowszej czeskiej prozie dziennikowej. W: Literatury słowiańskie po roku 1989. Nowe zjawiska, tendencje, perspektywy. T. 3.   Podmiotowość, pod red. Barbary Czapik-Lityńskiej. Warszawa: Dom Wydawniczy  ELIPSA, 2005 (2006), s. 53-63. ISBN 83-7151-717-3
  63. Příběh, czyli o roli fabuły w nowej czeskiej prozie. W: Język i literatura czeska w interakcji / Český jazyk a literatura v interakci. Redakcja Mieczysław  Balowski i Jiří Svoboda. Racibórz: Wydawnictwo „Pro”, 2006, s. 399-405. ISBN 83-920312-7-X
  64. František Halas v polském kontextu. W: Hodnoty a hranice. Svět v české literatuře, česká literatura ve světě. Sv. I., Otázky  českého kánonu. Ed. Stanislava Fedrová. Ústav pro českou literaturu AV ČR, Praha 2006,s. 193-199. ISBN 80-85778-51-3   
  65.  a. Kraina pamięci w nowej czeskiej i polskiej literaturze  śląskiego pogranicza, „Bohemistyka” 1-4/2008, s. 105-115. ISSN 1642-9893
  66. Krajina paměti v nové české a polské literatuře slezského pomezí.W: Krajina bez vlastností: Literatura a Střední Evropa. Landschaft ohne Eigenschaften: Literatur und Mitteleuropa. Red. Petr Bílek, Tomás Dimter. Praha: Nakladatelství Gutenberg 2007, s. 209-217. ISBN 978-80-86349-30-5
  67. Granica w nich, granica w nas. W: Podzwonne dla granic. Linie podziałów i miejsca kontaktów w języku, literaturze i kulturze. Redakcja  J. Lipowski, D. Żygadło-Czopnik. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego 2009, s. 101-107. ISSN 0239-6661, ISBN 978-83-229-3083-0
  68. O polskich przekładach nowej czeskiej „powieści praskiej” (M. Ajvaza, D. Hodrovej, J. Topola). In: Przekłady literatur słowiańskich. T. 1, cz. 1, Wybory translatorskie 1990-2006, pod red. Tokarz. Wydawnictwo UŚ, Katowice, 2009, s. 113-129. ISSN 0208-6336, ISSN 1899-9417
  69.  „Údělem člověka je exil”. W: Od banity do nomady. Redakcja J.Czaplińska, S. Giergiel. Opole: Uniwersytet Opolski, Tribun EU 2010, s. 43-48. ISBN 978-80-7399-112-8
  70. O literaturze polskiej w Czechach i jej współczesnych czeskich interpretacjach. W: Literatura polska w świecie. T. III Obecności, pod red. Romualda Cudaka, Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego , Wydawnictwo Gnome  2010. ISBN 978-83-87819-60-6
  71. Ostrawa w powieści Rudolfa Slobody Narcis. Z warsztatu współczesnego słowacys
  72. Studia słowacystyczne dedykowane pamięci Profesor Marii Honowskiej. Redakcja: Halina Mieczkowska, Aleksandra Hudymač, Zbigniew Babik , Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego 2010, s. 227- 236. ISBN 978-83-233-2884-1
  73. O tłumaczeniu czeskiej prozy autobiograficznej. Przypadek Ludvíka Vaculíka. W: Przekłady literatur słowiańskich, t. 2, cz. 1. Formy dialogu międzykulturowego w  przekładzie artystycznym, pod red. Bożeny Tokarz. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2011, s. 163-174. ISSN 0208-6336, ISSN 1899-941
  74. Sprawy łużyckie w piśmie „Śląsk”. Epilog? W: Serbołużyczanie wobec tradycji i wyzwań współczesności. Język – literatura – kultura, pod red. Grażyny Barbary Szewczyk. Katowice: Wydawnictwo Naukowe „Śląsk”, 2012, s. 165-171. ISBN 978-83-7164-751-2
  75. Strefa „pomiędzy” w topologii Danieli Hodrovej. W: Przestrzenne kody tekstów i narracyjne kody  przestrzeni, pod red. Bogusława Zielińskiego. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM 2013, 259- 272. ISBN 978-83-232-2595-9. ISSN 1429-7612
  76. O Pepikach Mariusza Surosza po polsku. W: Przekłady literatur słowiańskich. T. 4. Cz. 1: Stereotypy w przekładzie artystycznym,  pod red. Bożeny Tokarz. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego,  2013, s. 129-139. ISSN 1899-9417
  77. O czeskim „cytacie” w powieści Pawła Huelle Mercedes-Benz. W: Mosty i zasieki. Spotkania polskiej i czeskiej literatury w XX wieku, pod red. Doroty Siwor. Bielsko-Biała: Studium Nauczycielskie, 2013, s. 27-34. ISBN 978-83-930362-9-5
  78. b. Genius loci „czeskiego” Śląska? „Fabryka Silesia“. Kwartalnik nr 1 (6) 2014, s. 56-62. ISSN 2084-9621, /tekst poprawiony i skrócony/
  79. O niektórych paradoksach prozy Bohumila Hrabala. W: Poszukiwaniu przerw w zabudowie. W  stulecie urodzin  Bohumila Hrabala. Red. naukowa Joanna Goszczyńska. Warszawa: Wydział Polonistyki UW, 2015, s. 73-92. ISBN 978-83-64111-06-8

Recenzje, wstępy, posłowia:

  1. P. Winczer, Poetika básnických smerov, „Pamiętnik Słowiański“ 1976, s. 236-239 /recenzja/.
  2. Z. Niedziela, Kierunki rozwojowe czeskiej poezji modernistycznej, „Pamiętnik Słowiański“ 1977, s. 247-248 /recenzja/.
  3. O. Čepan, Kontúry naturizmu, „Pamiętnik Słowiański“ 1979, s. 247-249 /recenzja/.
  4. Alfonza Bednára „droga podobieństwa“, w: A. Bednár, Garść drobnych w kasecie z Peszawaru. Wydawnictwo „Śląsk“, Katowice 1980, s. 5-18 /wstęp/.
  5. Posłowie, w: A. Bednár, Balkon był za wysoko. Wydawnictwo Literackie, Kraków 1982, s. 143-145.
  6. Posłowie, w: J. Lenčo, Rozpamiętywanie. Wydawnictwo Literackie, Kraków 1982, s. 449-454.
  7. Posłowie, w: K. Horák, Cukier. Wydawnictwo Literackie, Kraków 1983, s. 231-233.
  8. Posłowie, w: M. Florian, Codzienne ody. Wydawnictwo Literackie, Kraków 1983, s. 91-93.
  9. „Inny świat“ Karola Čapka, w: K. Čapek, Bajki i przypowiastki. Wydawnictwo „Śląsk“, Katowice 1983, s. 5-13 .
  10. Eduard Bass i literatura popularna, w: E. Bass, Szalone życie Aleksandra Stawiskiego. Wydawnictwo „Śląsk“, Katowice 1986, s. 5-13.
  11. Z. Niedziela, Slawistyczne studia literackie od Renesansu do współczesności, „Pamiętnik Słowiański” 1994, s. 162-164 /recenzja/
  12. V. Žemberová, Realizacie prózy, Nitra 1997, „EuroREPORT” (Słowacja) 1998, nr. 2., s. 14 /recenzja/
  13. M. Dąbrowska-Partyka, Świadectwa i mistyfikacje. Przed i po Jugosławii, „Pamiętnik Słowiański” 2004, z. 1, s. 138-141 /recenzja/
  14. Polská literatura českého Těšínska očima opavského badatele, „Česká literatura” 2007, č. 3, s. 433-434 /recenzja/
  15. B. Suchoń-Chmiel, Spóźnione spowiedzi, czyli autobiografie uwikłanych w historię pisarzy słowackich XX wieku, „Pamiętnik Słowiański“ 2008, z. 2, s. 110-113 /recenzja/

Hasła encyklopedyczne:

1-19. Hasła z literatury czeskiej i słowackiej, w: Nowa encyklopedia powszechna PWN, t. 1-6. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1995-1997.

20-48. Hasła z literatury czeskiej i słowackiej, w:  Pisarze świata. Słownik encyklopedyczny. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1995.

49-65.  Hasła z literatury czeskiej i słowackiej, w: Literatury zachodniosłowiańskie czasu przełomów 1890-1990. Przewodnik encyklopedyczny. Pod red. H. Janaszek-Ivaničkovej. T. 2. „Śląsk”, Katowice 1999.

66. 61 haseł z literatury czeskiej, w: Wielka Encyklopedia Powszechna PWN, t. 1- … Warszawa : Wydawnictwo Naukowe PWN, 2000-…

67. Czesko-polskie związki literackie (po II wojnie światowej), w: Literaura polska XX wieku. Przewodnik encyklopedyczny. T 2. Red. naukowi: A. Hutnikiewicz, A. Lam. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2000, s. 465-467.

68-104. Poprawa i aktualizacja 36 haseł osobowych i rzeczowych w drugim wydaniu: Kulturně-historická encyklopedie českého Slezska a severovýchodní Moravy, t. 1-2, vyd. 2., upravené, Ostrava 2013, ISBN 978-80-7464-385-9.

Niektóre przekłady:

  1. František Halas, eseje: O poezji oraz Obrazy, w: F. Halas, Wybór poezji. Opracował Jacek Baluch. Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, Wrocław-Kraków 1975, s. 185-217.
  2. Jindřich Chalupecký, Na granicy sztuki. Przypadek Jiřego Kolářa, „Revolver Revue”. Edycja polska pod red. M. Spychalskiego. Opublikowała Fundacja „brulionu”, b.m.w., b.r.w. [Kraków 1993], s. 27-50, ISBN 83-85339-12-4
  3. Milan Kundera, Posłowie do dramatu Klucze oraz J. Topol, Zostały mi słowa. Rozmowa z Josefem Topolem, w: O dramacie, pod red. Eleonory Udalskiej. T. III. Od Sartre’a do Mrożka, Warszawa: Wydawnictwo Energeia, 1997, s. 381-384, 396-402, ISBN 83-85118-63-2
  4. Jiří Kratochvil, Odnowienie chaosu w czeskiej literaturze, „Pamiętnik Słowiański“ 2004, z. 1, s. 97-102
  5. Václav Tille, Kinema, w: Czeska myśl filmowa. T. 1, Obrazy, obrazki, obrazeczki, pod redakcją Andrzeja Gwoździa. Wydawnictwo słowo/obraz terytoria, Gdańsk 2005, s. 48-72 ISBN 83-7453-616-0
  6. Stanislav Kostka Neumann, Obrazy, obrazki, obrazeczki. Tamże, s. 89-96
  7. Karel Čapek, Styl kinematografu. Tamże, s. 100-104