informacje » Pracownicy » Spyrka Lucyna

Spyrka Lucyna

dr Lucyna Spyrka

stanowisko: starszy wykładowca
zakład: Zakład Teorii Literatury i Translacji
e-mail: lucyna.spyrka@us.edu.pl
gabinet: 3.12
dyżur: wtorek, godz. 14.00-15.00, s. 3.12;

Publikacje:

MONOGRAFIE AUTORSKIE:

Radošinské naivné divadlo. Między konwencją a kontestacją. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2004, ss.152. ISBN 83-226-1331-8.

KSIĄŻKI REDAGOWANE:

[red.] III Spotkanie słowacystów polskich. X lat Republiki słowackiej w perspektywie polskich słowacystów. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2005, ss.236. ISBN 83-226-1488-8.

ARTYKUŁY NAUKOWE:

1. Na marginesie twórczości Karola Čapka – bajka. „Pamiętnik Słowiański” XL, 1990, s.129 – 136.

2. Synkretyzm rodzajowy w opowiadaniu Stanislava Rakúsa „Pieseň o studničnej vode”. W: Tendencje rozwojowe współczesnych literatur i języków słowiańskich. Red. B.Czapik i E.Tokarz. Wydawnictwo Uniwersytetu  Sląskiego. Katowice 1991, s.146-155.

3. Mit w powieści Petra Jaroša „Tysiącletnia pszczoła”. W: Mity narodowe w literaturach słowiańskich. Studia poświęcone XI Międzynarodowemu Kongresowi Slaiwstów w Bratysławie. Red. M.Bobrownicka. Wydawnctwo Uniwesryettu Jagiellońskiego. Kraków 1992, s.131 -137.

4. Językowy portret współczesnego człowieka w dramatach Stanislava Štepki. W: Kryzys tożsamości. Slavica. Red. B.Czapik i E.Tokarz. Wyd. Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 1992, s.79-87.

5. Czeskie i słowackie przekłady dramatów Aleksandra Fredry. W: Przekład artystyczny. T3. Tłumaczenia literatury polskiej na języki obce. Red. P.Fast. Wyd. Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 1992, s.46-51.

6. Kartoteka po słowacku. W: Przekład artystyczny. T4. Różewicz tłumaczony na języki obce. Red. P.Fast. Wyd. Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 1992, s.77 – 83.

7. Wokół tłumaczenia tzw. prozy lirycznej. W: Przekład artystyczny. T.5. Strategie translatorskie. Red. P.Fast. Wyd. Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 1993, s.133-142.

8. Rozdział X. Słowacja. W: O dramacie. Źródła do dziejów europejskich teorii dramatycznych. T.II. Od Hugo do Witkiewicza. Poetyki, manifesty, komentarze. Red. E.Udalska. Wyd. Fundacja Astronomii Polskiej. Warszawa 1993, s. 581-594. (treść rozdziału: słowo wstępne, tłum. tekstów: M.Dohnánego, J.Palárika, P.Bujnáka, R.Uhlára, noty o autorach, bibliografia).

9. Tłumaczyć przemilczane. O polskim przekładzie słowackiego erotyku. W: Topika erotyczna w przekładzie. Red. P.Fast. Wydawnictwo „Śląsk”. Katowice 1994, s.121-129.

10. Podróż fantastyczna w opowiadaniu Martina Feldeka „Kosmiczny włóczęga”. W: Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Pedagogicznej im. Powstańców Śląskich w Opolu. Filologia Rosyjska XXXII. Opole 1994, s.31-33.

11. O polskich przekładach poezji słowackich nadrealistów. W: Klasyczność i awangardowość w przekładzie. Red. P.Fast. Wydawnictwo „Śląsk”. Katowice 1995, s.113-119.

12. Rozwarstwienie stylistyczne w dramacie S.Štepki „Jááánošííík”. W: Rozwarstwienie stylistyczne języków słowiańskich. Style funkcjonalne i stylizacje literackie. Red. A.J.Bluszcz. Wyd. Instytut Filologii Słowiańskiej Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 1996, s.101-105.

13. Rozdział X. Słowacja. W: O dramacie…T.III. Od Sartre’a do Mrożka. Poetyki. Manifesty. Komentarze. Red. E.Udalska. Wyd, Energeia. Warszawa 1997, s. 403-420. (treść rozdziału: wstęp, bibliografia, tłum. tekstów: J.Barča-Ivana, P.Karvaša, S.Štepki, V.Klimáčka, noty o autorach).

14. Teoria i praktyka tłumaczenia tekstu dramatycznego (według słowackiej szkoły przekładu). W: Przekład artystyczny a współczesne teorie translatologiczne. Red. P.Fast. Wydawnictwo „Śląsk”. Katowice 1998, s.155-164.

15. Słowacystyka w Uniwersytecie Śląskim. W: Slovakistika v Poľsku. Zborník materiálov z 1. slovakistickej konferencie. Słowacystyka w Polsce. Materialy z I konferencji słowacystycznej. Wyd. Instytut Filologii Słowackiej UW Warszawa, Instytut Słowacki w Warszawie, Towarzystwo Słowaków w Polsce. Warszawa – Kraków 1999, s.12-15.

16. Krytyka przekładu a komparatystyka w polsko-słowackich kontaktach literackich. W: Krytyka przekładu w systemie nauk o literaturze. Studia o przekładzie pod red. P. Fasta. Nr 9. Wydawnictwo „Śląsk”. Katowice 1999, s.191-198.

17. Danuta Abrahamowicz – badaczka literatury. W: Slovensko-poľské vzťahy v reláciách interkultúrnej komunikácie. Zborník príspevkov z medzinárodnej vedeckej konferencie. Acta Facultatis Philosophicae Universitatis Presoviensis. Slavistický zborník 2. Red. J.Dudášová. Prešovská univerzita. Prešov 2000, s.47-53.

18. Obecność literatury polskiej na Słowacji dawniej i dziś. W: Przekład w historii literatury. Studia o przekładzie pod red. P.Fasta. Nr 12. Red.P.Fast i K.Żemła. Wydawnictwo „Śląsk”. Katowice 2002, s. 129-139.

19. Slovakistika na Sliezskej univerzite v Katowiciach. W: Zborník príspevkov z medzinárodnej konferencii „Slovenčina ako cudzí jazyk”. Red. J.Pekarovičová. Univerzita Komenského, Metodické centrum SAS. Bratislava 2002, s.287-292.

20. Recepcja twórczości Ivana Štrpki w Polsce. W: Vo svojich stupajach. Básnické dielo Ivana Štrpku a hodnotové kritériá. Red. V. Prokešová. Wyd. Fundacja Studňa. Bratislava 2004, s. 114-120.

21. „Wesele” po słowacku, czyli przestrzeń w przekładzie, przekład w przestrzeni kultury. W: Cywilizacja, przestrzeń, tekst. Słowiańska topografia kulturowa w języku i literaturze. Red. L.Miodyński. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2005, s.100-109.

22. Dominik Tatarka – wędrowiec. W: III Spotkanie słowacystów polskich. Red. L.Spyrka. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2005, s.119-127.

23. Przebój a przekład. W: Kultura popularna a przekład. Studia o przekładzie pod red. P.Fasta. Nr 18. Red. P.Fast.  Wydawnictwo „Śląsk”. Katowice 2005, s.187- 199.

24. Podmiot w słowackim tłumaczeniu dramatu „Matka” Stanisława Ignacego Witkiewicza. W: Z dziejów podmiotu i podmiotowości w literaturach słowiańskich XX wieku. Red. B.Czapik-Lityńska. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2005, s. 206-214.

25. Wybory i kontrowersje. O polskim przekładzie poezji Ivana Štrpki. W: Dialog czy nieporozumienie. Z zagadnień krytyki przekładu. Studia o przekładzie  pod red. P. Fasta. Nr 21. Red P.Fast i P.Janikowski. Wyd. „Śląsk”. Katowice 2006, s. 117-135.

26. Teatr słowacki w Polsce w latach 1989-2005. W: Kontakty VI. Red. J. Goszczyńska.  Wyd. Polsko-Słowackiej Komisji Nauk Humanistycznych Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego RP i Ministerstwa Szkolnictwa RS.. Kraków 2007, s. 43-53.

27. Slovenská dráma v Poľsku. Tłum. J.Hvišč. W: Slovensko-Poľsko. Bilaterálne vzťahy v procese transformácie. Red. J.Hvišč. Wyd. Slovensko-poľská komisia humanitných vied. Bratislava 2008, s.164-171.

28. „http://bilon.miks.uj.edu.pl/archiwum/czasopisma/pol.html” (Slovenská literatúra na webových strankach poľských časopisov). Tłum. B.Suwara. „Slovak Review of World Literature Research”, 2008 (XVII), nr 2, s.135-137.

29. Biografia przekładu. „Pamiętnik Słowiański”. T. LIX, z.1, 2009, s. 117-125.

30. Polskie przekłady dramatu słowackiego w latach 1990-2005. W: Przekłady Literatur Słowiańskich. T.1, cz.1 Wybory translatorskie 1990-2006. Red. B.Tokarz. Wyd.Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2009, s. 183-195.

31. Karvaš v Polsce, Mrożek na Słowacji, czyli funkcje przekładu a asymetria w dialogu. „Kontakty VIII”. Wydawnictwo Polsko-Słowackiej Komisji Nauk Humanistycznych MNiSW RP oraz MS RS. Kraków 2009, s. 39-52.

32. Citová zmes Zuzany Uličianskiej po polsku, czyli przekład jako interpretacja a interpretacja przekładu. W: „Studia o Przekładzie pod redakcją Piotra Fasta”, Nr 26. Red. P.Fast i A.Świeściak przy współpracy A.Olszty. Wyd. „Śląsk”, Katowice 2009, s.143-156.

33. Dramat polski w Słowacji po 1989 roku (przekłady i recepcja). W: Literatura polska w świecie. Obecności. Red. R. Cudak. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2010, s.325-335.

34. [współaut.  M. Buczek]: Badania słowacystów z Uniwersytetu Śląskiego nad przekładem i recepcją literatury słowackiej w Polsce. W: Z warsztatu współczesnego słowacysty. Red. H.Mieczkowska, A.Hudymač, Z.Babik. Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2010, s.281-288.

35.  Specyfika praktyki i nauczania przekładu ustnego w ramach języków bliskopokrewnych. W: Zagadnień dydaktyki tłumaczenia ustnego. Pod red. P.Janikowskiego. Wyd. Wyższej Szkoły Lingwistycznej. Częstochowa 2011, s. 63-74.

36. Przekład udomowiony – przekład wyobcowany „Przekłady Literatur Słowiańskich” 2011, t.2, z.1, s. 251-268;

37. Bliskość kulturowa a przekład w obrębie literatury polskiej i słowackiej. „Przekłady Literatur Słowiańskich” 2012, t.3, z.1, s. 184-199

38. Nauczanie literatury słowackiej w kształceniu specjalistów-pośredników w polsko-słowackiej komunikacji międzykulturowej. „Kontakty” – Casopis Slovensko-polskej komisie humanitnych vied Ministerstva skolstva, vedy, vyskumu a sportu Slovenskej republiky, a Ministrstva vedy a vysokych skol Polskej republiky. Bratislava 2012, nr XI, s. 35-46.

39. Medzi osvojenim, zdomacnenim a odcudzenim. (Tvorba Frantsika Svantnera v polskom prijimajucom kontexte). W: Frantisek Svantner. Zivot a dielo. Red. J.Kuzmikova. Ustav slovenskej literatury SAV. Bratislava 2012, s. 126-137.

40. Polski dramat dziewiętnastowieczny w kontekście kultury słowackiej. W: Literatura polska w świecie. Tom IV: Oblicza światowości. Pod red. R. Cudaka. Wyd Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2012, s. 343-357.

41. Gotycyzm w dramatach Viliama Klimacka. W: Czarny romantyzm – przypadek słowacki. Red. J.Goszczyńska, A. Kobylińska. Uniwersytet Warszawski. Warszawa 2011, s. 156-169.

42. Pragmatizacia slovenčiny ako cudzieho jazyka v sliezskom univerzitnom vzdelávaní. W: Slovenčina vo svete. Súčasný stav a perspektívy. Red. J.Pekarovičová, Z.Hargašová. Univerzita Komenského, Bratislava 2013, s. 201 – 206.

RECENZJE:

– [rec.] Pan Tadeusz Andrzeja Wajdy. „Monitor Polonijny” (Miesięcznik Społeczno-Kulturalny Polaków w Republice Słowackiej), 1999, nr 11,

– [rec.] Ekranizacja Przedwiośnia. „Monitor Polonijny” (Miesięcznik Społeczno-Kulturalny Polaków w Republice Słowackiej), 2001, nr 4,

– [rec.] Ekranizacja W pustyni i w puszczy. „Monitor Polonijny” (Miesięcznik Społeczno-Kulturalny Polaków w Republice Słowackiej), 2001, nr 5,

– [rec.] Punkty widzenia. (Punkty widzenia II – Pohledy II. Strategie autorskie w czeskim i polskim teatrze i filmie). „Opcje” 2005, nr 4, s.97-98.

PUBLIKACJE LEKSYKOGRAFICZNE, BIBLIOGRAFIE, SŁOWNIKI:

Słownik kieszonkowy słowacko-polski, polsko-słowacki. Wyd. Ex Libris Galeria Polskiej Książki, Warszawa 2000, ss. 500. ISBN 83-87071-89-7

– 25 haseł osobowych (J.Barč-Ivan, I.Bukovčan, R.Dilong, M.Duričková, L’.Feldek, P.Glocko, M.Hamada, Fr.Hečko, K.Horák, I.Horváth, J.Hvišč, P.Jaroš, K.Jarunková, P.Karvaš, V.Kovalčík, Š.Králik, J.Lenčo, S.Mečiar, J.Nižňanský, L.Ondrejov, L.Podjavorinská, H.Ponická, R.Sloboda, L.Tažký, H.Zelinová) w: Encyklopedia Powszechna.PWN. Warszawa 1991.

– 3 hasła osobowe (M.Lasica, J.Satinský, S.Štepka) w: Literatury południowo- i zachodniosłowiańskie czasu przełomu. Przewodnik encyklopedyczny. Red. H.Janaszek- Ivaničková. Wyd.”Śląsk”. Katowice, 1994.

– 23 hasła osobowe (R.Dilong, M.Hamada, F.Hečko, K.Horák, I.Horváth, J.Hvišč, K.Jarunková, P.Karvaš, V.Kovalčík, Š.Králik, S.Mečiar, F.Miko, L.Mňačko, AMráz, A.Popovič, S.Rakús, M.Rúfus,  J.Sedlák,  M.Šimečka,  F.Švantner, M.Valek, P.Winczer, A.Žarnov) w: Pisarze świata. Słownik encyklopedyczny. PWN. Warszawa 1995.

INNE (wstępy, posłowia, sprawozdania itp.):

– Utopie w  językach,  literaturach  i  kulturach  Słowian  –   sprawozdanie    z    konferencji.   „Pamiętnik Słowiański”, XLV/XLVI, 1995/96, s.228-230.

Barbarzyńcy i inni. (O młodej literaturze słowackiej). „Fa-art”, 1997, nr 2/3, s.14-15.

– „Święto słowackiej kultury i wina” w Bielsku-Białej. W: Kontakty IV. Red. J.Goszczyńska.Wydawnictwo Polsko-Słowackiej Komisji Nauk-Humanistycznych MENiS RP oraz Ministerstwa Szkolnictwa Republiki Słowackiej. Kraków 2005, s.97-98.

Przedmowa. W: III Spotkanie Słowacystów Polskich. Red. L.Spyrka. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2005, s.9-10.­

– Młode kino słowackie w Katowicach. W: Kontakty V. Red.  J.Goszczyńska.Wydawnictwo. Polsko-Słowackiej Komisji Nauk Humanistycznych Ministerstwa Edukacji i Nauki RP oraz Ministerstwa Szkolnictwa RS.. Kraków 2006, s.101-102.

Spomienky na letnú školu SAS. W: 50 rokov Studia Academica Slovaca v premenách. Red. J.Pekarovičová, Z.Hargašová. Bratislava 2014, s. 125-129.

TŁUMACZENIA (wybór):

Naukowe:

Z języka słowackiego:

– [tłum.] S. Vašek: Trendy innowacyjne w koncypowaniu aparatu pojęciowego i kategorialnego słowackiej pedagogiki specjalnej. „Chowanna”, tom 2 (20), r.2003;

–   [tłum.] E.Petlák i G. Porubská: Dydaktyka ogólna a podejście innowacyjne w przygotowaniu przyszłych nauczycieli. „Chowanna”, tom 2 (20), r. 2003.

–  [tłum.] F.Mihina:  Abdukacja – część fallibilistycznej koncepcji poznania Charlesa S.Peirce’a. W: Między recentywizmem a etyką prostomyślności. Księga jubileuszowa z okazji 70. rocznicy urodzin Profesora Józefa Bańki. Red. P.Skudrzyk przy współpracy G.Mitrowskiego. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2005, s.318-332.

Z języka polskiego na słowacki:

– [tłum.] S. Juszczyk: Dištančné vzdelávanie. Konštruktivistický prístup. Sapientia, Bratislava 2003, ss.170. ISBN 80-968797-3-1.

–  [tłum.] T.Czakon:  Problém slobody v spoločenskej filozófii katolicizmu v Poľsku po roku 1989.  W:  Filozofické problémy duchovnosti. Wyd. Univerzity M.Bela. Banská Bystrica 1999, s.87-92.

Z języka czeskiego:

–  [tłum. współaut.] Punkty widzenia II/Pohledy II. Red. T.Lazorčaková i E.Wąchocka. Katowice 2004, ss.204. ISBN83-226-1338-5

tamże:

– [tłum.] P.Bergmannová: Laterna Magika  – między teatrem a filmem, s.69-76.

– [tłum.] P.Bilík: Pisarz filmowy – autor czy sługa? O polemice między czeską literaturą a filmem  w latach powojennych, s.77-85.

– [tłum.] T.Lazorčaková: Teatr jako subiektywna wypowiedź o stanie świata (O zasadach autorskich w czeskim teatrze lat 90-tych – Dwa okresy autorskiego teatru na Morawach), s.33-47.

– [tłum.] L.Ptaček:  Podmiot cyfrowy: Jan Němec – Nočňí rozhovory s matkou, s.86-92.

– [tłum.] H.Spurná: Voiceband E.F.Buriama jako oryginalna formacja czeskiego teatru    międzywojennego, s.17-32.

– [tłum.] J.Roubal: Dwa Wesela Petra Lébla. Letargiczny skansen i panoptikum kaca, s.48-68.

Artystyczne i inne:

Z języka słowackiego:

–  [tłum.] J.Ch.Korec: Po barbarzyńskiej nocy… Kraków 1994, ss.300. ISBN 83-7097-012-5

–  Redakcja merytoryczna „Fa-art” 1997, nr 2/3, s.14-53 (część poświęcona literaturze słowackiej);

tamże:

–  [tłum.] P.Pišťanek: Rivers of Babylon (fragm.);

–  [tłum.] I.Otčenáš: Moim światem jest prowincja;

–  [tłum.] B.Hochel: Ogrodnik;

–  [tłum.] J.Litvák: Milosierdzie;

–  [tłum.] V.Klimáček: Nowa skóra;

–  [tłum.współaut.] K.Zbruž: Kobieta i inne nieporozumienia, Tańczymy, Hop tu hop tam, Pokora znika w odęciu warg;

–  [tłum.współaut.] P.Macsovszky: Urozmaicanie współżycia małżeńskiego.

– [tłum. współaut.] V. Zamarovský: Bogowie i herosi mitologii greckiej i rzymskiej. Videograf, Katowice 2003, ss.474. ISBN 83-7183-239-7, ISBN 83-7311-824-1 Nr 3969

– [tłum.] E.Farkašová: Etiudy o bólu.  „Opcje”  2008, nr 1, s. 28-35.

– [tłum.] – materiały do wystawy (informator+etykietaż) Pochód tryumfalny cesarza Maksymiliana I w grafikach Albrechta Dürera i jemu współczesnych (ze zbiorów Muzeum Wschodniosłowackiego w Koszycach). Muzeum Miejskie w Sosnowcu, Sosnowiec 2009, ss.20

[tłum.] D. Lénard: Relacja Lénarda. W: M. Grudzińska: Dionyz Lénard. Relacja z pobytu w obozie na Majdanku (kwiecień-czerwiec 1942 roku). „Zeszyty Majdanka” T. XXVI/2014, s. 196-248.